Zespół stanowi jeden z najważniejszych filarów firmy. Jeżeli dużo uwagi poświęcimy na jego zbudowanie, poznanie osobowości pracowników, uda nam się wyznaczyć role w zespole, możemy stworzyć świetnie współpracujący organizm, który pomoże w osiągnięciu sukcesu. Dlatego do każdego pracownika warto podejść indywidualnie, by poznać jego predyspozycje i sprawić, by wykonywał odpowiednie dla swojej osobowości zadania. Jakie role w zespole wyodrębnia brytyjski naukowiec Meredith Belbin? W jaki sposób poznać osobowość pracowników w procesie rekrutacji? Na te i inne pytania odpowiemy w artykule.

Jak stworzyć zespół?

Wspominaliśmy o tym, że o sukcesie mogą przesądzić odpowiednie role w zespole rozdzielone między współpracowników. Tylko czy jest możliwe poznanie cech osobowości podczas rozmowy kwalifikacyjnej? Oczywiście odpowiedź jest przecząca. Z tego też powodu w niektórych firmach przeprowadza się wielostopniową rekrutację, dzięki której pojawia się możliwość lepszego zapoznania się z potencjalnym pracownikiem.

Powyższe rozwiązanie nie zawsze okazuje się możliwe. Co zrobić w takim przypadku? Warto obserwować zespół i zachowania pracowników, poznać ich i wówczas wyznaczyć im role, które z powodzeniem mogą wykonywać. Dostępne są również testy, a niektóre firmy korzystają z pomocy psychologa.

Role w zespole wg dr Belbina

Jeżeli zespół będzie się składał z grupy zupełnie odmiennych osób, każda z nich wniesie coś od siebie, dzięki czemu praca może stać się efektywniejsza. Dr Meredith Belbin na podstawie badań i obserwacji wyróżnił główne role w zespole.

Rola w zespole

Opis

Kreator

osoba pełniąca tę rolę jest zazwyczaj introwertykiem, co znaczy, że najlepiej pracuje jej się w samotności i ciszy, a nadmiar kontaktów z innymi odbiera jej energię; kreator może znajdować zupełnie inne rozwiązania problemów i zadań dzięki kreatywności i skuteczności, którą się cechuje; taka osoba ma problem z przyjmowaniem krytyki, bardzo bierze ją do siebie

Pracownik zespołowy

pracownik zespołowy jest idealnym współpracownikiem, który jest pomocny i miły dla wszystkich członków zespołu, a praca w grupie nie sprawia mu żadnych problemów; dba o jedność grupy i dobrą atmosferę, łagodzi spory; ze względu na to, że pracownik zespołowy lubi wszystkich i chce być w stosunku do nich lojalny, często nie umie podejmować ważnych dla zespołu decyzji

Obserwator

obserwator jest obiektywny, wnikliwie przygląda się pracy grupy, odbierany jest jako osoba poważna, nieco chłodna, wycofana od zbyt zażyłych kontaktów; obserwatorzy świetnie oceniają pracę i potrafią wskazać niedociągnięcia

Koordynator

koordynator jest zazwyczaj związany z zespołem, potrafi rozmawiać z każdym jego członkiem, a przede wszystkim wysłuchuje wszystkich racji; osoba pełniąca tę rolę przydziela zadania współpracownikom

Lokomotywa

osoba pełna energii z jasno wyznaczonymi celami, do których uparcie dąży; cechuje się ambicją, najlepiej pracuje pod presją czasu, nie boi się wyzwań, jednak jednocześnie jest niecierpliwa, działa pod wpływem chwili, może więc szybciej mówić niż myśleć

Poszukiwacz źródeł

poszukiwacze źródeł to najczęściej ekstrawertycy, energię czerpiący z kontaktu z innymi ludźmi, liczy się dla nich interakcja, nie mają problemu, aby nawiązać z kimś kontakt; osoby pełniące tę rolę są energiczne, jednak nierzadko cechuje je także słomiany zapał i brak realizmu

Finalizator

finalizator jest perfekcjonistą, najbardziej aktywnym w końcowej części projektu; rola polega na ostatecznym sprawdzeniu pracy, odnalezieniu błędów i poprawie ich; nierzadko cechuje się nadmiernym perfekcjonizmem

Realizator

działa systematycznie, jeżeli wpada na jakiś pomysł, szybko doprowadza do jego realizacji, nie znosi zostawiania wszystkiego na ostatnią chwilę, ceni systematyczność; realizator z dużą niepewnością i niechęcią podchodzi do zmian i nowości

Specjalista

specjaliści mają ogromną wiedzę na temat tego, czym się zajmują, są stuprocentowymi profesjonalistami, praca jest dla nich niezwykle istotna; bywa, że są zbyt skupieni nad swoją częścią zadania i wiedzy teoretycznej, przez co mogą utrudniać pracę zespołu

Jak rozdzielać role w zespole?

Choć Belbin wymienia 9 osobowości, nie oznacza to, że zespół powinien składać się właśnie z takich 9 osób. Warto pamiętać, że niejednokrotnie jedna osoba łączy ze sobą kilka z wymienionych typów i role w zespole są spełniane w całości, mimo mniejszej liczby osób.

Ważny jest również fakt, że delegowanie kogoś do wykonywania określonej roli może się nie udać. Zazwyczaj albo jesteśmy jakimś typem osobowości, albo nie, nie da się tego nauczyć, a nawet jeżeli będziemy próbować, okaże się to nienaturalne i mniej efektywne.