Pracuję w systemie dwuzmianowym. Ostatnio w moim zakładzie pracy zwolniono kilka osób, w związku z czym pozmieniały się godziny pracy. Według grafiku jednego dnia pracuję na drugiej zmianie od 14 do 22, a kolejnego wpisaną mam pierwszą zmianę - od 6 do 14. Czy pracodawca może ustalać grafik w taki sposób? Czy nie należy mi się odpoczynek pomiędzy dniami pracy?

Eulalia, Koło

 

Pracownik, który wykonuje pracę zmianową, nie może przechodzić z dnia na dzień ze zmiany późniejszej na wcześniejszą. Pracodawca powinien zapewnić mu nieprzerwany odpoczynek pomiędzy dniami pracy.

Odpoczynek pomiędzy dniami pracy a doba pracownicza

Pierwszym argumentem przeciwko takiemu zdarzeniu jest konieczność zachowania tzw. doby pracowniczej. W myśl art. 128 § 3 Kodeksu pracy pracownik nie może wykonywać obowiązków służbowych wcześniej niż po upływie 24 kolejnych godzin, liczonych od momentu rozpoczęcia pracy.

Przykład 1.

Pan Marcin rozpoczyna pracę od godziny 7.00. Aby zachowana została doba pracownicza, w kolejnym dniu nie może przystąpić do pracy wcześniej niż o 7.00.

Odpoczynek dobowy pracowników

Następny ważny argument to zachowanie nieprzerwanego odpoczynku dobowego. Pracownik musi mieć zapewnione co najmniej 11 godzin przerwy pomiędzy kolejnymi dniami pracy. Oznacza to, że może pracować co najwyżej 13 godzin w ciągu dnia. Przy czym za każdą godzinę nadliczbową przysługuje dodatek do wynagrodzenia w wysokości 50% lub 100%.

Warto podkreślić, że Kodeks pracy przewiduje sytuacje, w których odpoczynek pomiędzy dniami pracy może zostać naruszony. Dotyczy to głównie:

Odpoczynek tygodniowy

Kolejnym z uprawnień pracowniczych jest prawo do nieprzerwanego odpoczynku tygodniowego. Osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę powinny wiedzieć, że w ciągu całego tygodnia wykonywania obowiązków służbowych przysługuje im prawo do minimum 35-godzinnej przerwy.

Odpoczynek tygodniowy może zostać naruszony w przypadku wystąpienia szczególnych sytuacji (takich jak przy odpoczynku dobowym). Oprócz tego pracodawca ma prawo skrócić ten odpoczynek do maksymalnie 24 godzin, w związku z przejściem pracownika na inną zmianę, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.