Poradnik Pracownika

Czym się zajmuje i ile zarabia pisarz w Polsce?

Zdarzają się opinie, że pisarz to zajęcie ciekawe, bo… niezbyt wymagające. I na pewno bardzo przyjemne. W końcu po prostu siadamy przy biurku, we własnym domu i piszemy to, co przychodzi nam do głowy. To oczywiście nie do końca prawda, a pisarz to zajęcie wymagające. Jednak czy jest to zawód, czy może hobby? A może misja? Ile zarabia pisarz w Polsce i czy pieniądze te pozwalają się utrzymać?

Czym zajmuje się pisarz?

Właściwie każdy z nas wie, czym zajmuje się pisarz - tworzy on utwory literackie różnego rodzaju. Może tworzyć powieści, biografie, reportaże, pamiętniki, opowiadania, wiersze czy na przykład utwory sceniczne. To od niego zależy, jaką formę przyjmie dzieło, jakie zawrze w nim informacje i jaką historię stworzy.

Nie da się jednoznacznie, dla ogółu pisarzy, ustalić, czym się zajmują i jakie są ich zadania, ponieważ to wszystko zależy od tego, jakie dzieła tworzą. Jednak nie da się ukryć, że żeby napisać naprawdę dobrą, rzetelną książkę, trzeba jej poświęcić wiele czasu. Od tego również zależy ile zarabia pisarz.

Choć wydawać się może, że pisarz po prostu siada i pisze - często to tylko jeden z etapów pracy. Wiele książek wymaga dogłębnego researchu. Szczególnie chodzi o reportaże, biografie i inne książki należące do literatury faktu - wówczas konieczne jest zbadanie tematu i podawanie jak najrzetelniejszych informacji. Jednak nie tylko takie książki wymagają nakładu pracy, także powieści - by były jak najbardziej realistyczne, a czytelnik nie czuł się ogłupiany - również wymagają sprawdzenia pewnych informacji.

Pisarz uczestniczy również w procesie wydawniczym - sprawdza książkę po redakcjach czy korekcie, poprawia błędy, koryguje treść, bierze udział w działaniach marketingowych, aby jego książka jak najlepiej się sprzedała.

Pisarz to zawód czy misja?

Choć pisarz oficjalnie znajduje się na liście zawodów, wiele osób uważa, że jest to coś więcej niż tylko rzemieślniczy zawód - to przede wszystkim misja i pasja. Być może jest w tym dużo racji, jednak nie da się ukryć, że w naszym kraju ma na to wpływ wiele czynników.

Ile zarabia pisarz w Polsce a za granicą? Pisarze z zagranicy zarabiają znacznie więcej niż polscy. Są to sumy właściwie nieporównywalne. Przykładowo Stephen King zarabia kilkanaście milionów dolarów rocznie i wcale nie jest to jego rekord. James Patterson zarobił w ciągu jednego roku nawet niemal 90 milionów dolarów. Czy nie mamy pisarzy o podobnym talencie? Oczywiście, że mamy, jednak nasz rynek jest niewielki, niewielu Polaków też czyta (zaledwie trzydzieści kilka procent).

Rynek książki nie jest więc wyceniany wysoko, popyt nie jest szalony, co przekłada się na popularność i zarobki polskich pisarzy. W związku z tym przyjęło się, że tak naprawdę oprócz bycia pisarzem, trzeba jeszcze robić w życiu coś, co pozwoli nam się utrzymać.

Z tego też powodu często zawód uznawany jest za misję. Nie da się ukryć, że książki są ważne i gloryfikowane przez wiele osób. Jednak czasami przyjmuje to nieco absurdalny kształt. Jakiś czas temu pisarz Szczepan Twardoch został ambasadorem marki Mercedes. Wydawać by się mogło, że jak na pisarza w Polsce, jest to coś niezwykle rzadkiego - w związku z tym uznać to można za wielki sukces. Jednak środowisko zaczęło bardzo dosadnie i negatywnie komentować krok Twardocha. Być może ze względu na to, że żadna z tych osób takiej propozycji po prostu nie dostała.

Musimy pamiętać, że fakt, iż ktoś traktuje zawód pisarza po prostu jak zawód, a siebie za rzemieślnika, nie jest niczym złym - to wcale nie sprawia, że książka będzie gorsza. Wręcz przeciwnie, może być ona nawet lepsza! Oczywiście zdarzyć się może, że tak wpadniemy w wir rzemieślniczej pracy, że będziemy pisać książkę za książką - niestety w takiej sytuacji często nie tylko nie nadążają za nami wydawnictwa, lecz także czytelnicy, a jakość publikacji może drastycznie spaść. Jednak nie powinniśmy potępiać tego, że pisarz chce zarabiać. W końcu wykonuje pracę i należy mu się za nią wynagrodzenie.

Ile zarabia pisarz w Polsce?

Zarobki pisarzy, nakłady, strategie - to wszystko owiane jest wielką tajemnicą, dopóki nie będzie spektakularne. O zarobkach pisarzy mówi się niewiele. A jeśli już, to raczej o czołówce. Jednak z pewnych dostępnych informacji można wysnuć pewne wnioski, ile zarabia pisarz.

Przede wszystkim mówi się, że przy obecnej sytuacji na rynku książki, pisarze często mogą liczyć na maksymalnie 15% od ceny detalicznej za każdą sprzedaną książkę. Biorąc pod uwagę to, że dzisiaj hity wydawnicze to publikacje, których sprzeda się od 15 do 20 tysięcy, nietrudno się domyślić, że nie są to jakieś niewyobrażalne kwoty.

Autorzy bestsellerów, absolutnych hitów, sprzedają ponad sto tysięcy egzemplarzy, oni mogą zarobić nawet kilkaset tysięcy, jednak takie kwoty zarabiają nieliczni. Więcej zarobią zazwyczaj osoby, które piszą książki mniej wymagające, jednak pisarze tworzący literaturę ambitną mają większe możliwości na przykład, by zdobyć nagrody czy stypendia.

Tak naprawdę na rynku wysokie kwoty zarabia tylko ścisła czołówka, którą stanowi kilka, maksymalnie kilkanaście osób i jak byśmy na te liczby nie patrzyli, nie da się zauważyć, że to bardzo mało. Aktualnie topowi autorzy, którzy raczej nie muszą się martwić zarobkami, to m.in. Katarzyna Bonda, Zygmunt Miłoszewski, Katarzyna Berenika Miszczuk czy Jakub Żulczyk.  

Ogromną rolę w sukcesie pisarza pełni marketing i od tego również zależy ile zarabia pisarz. Coraz częściej w topie są tacy autorzy, którzy oprócz książek mają do opowiedzenia także swoją historię. Storytelling działa nawet tutaj. Topowi autorzy doceniają także siłę social mediów i tworzenia społeczności.

Dobrze na książkach zarabiają również blogerzy, przede wszystkim ci, którzy decydują się na self-publishing. Jednak oni poświęcają wcześniej dużo pracy na budowanie społeczności, która ma do nich zaufanie i która chętnie kupi tę pozycję. Wiedzą oni, że na książce, jeśli będzie dobra, uda im się naprawdę dobrze zarobić, dlatego decydują się, by zrobić to bez udziału wydawnictwa. Przykładem dużego sukcesu i ile zarabia pisarz, jest samodzielne wydawanie swoich książek przed Michała Szafrańskiego, który w 5 miesięcy zarobił ponad 1,5 miliona złotych.

Autorzy otrzymują również coraz większe zaliczki. Kiedyś było to kilka tysięcy, dzisiaj sumy mogą dojść - przy popularnych autorach - nawet to kilkuset!

Jak jednak widać, nie jest to łatwy zawód, który przynosi szybko duże pieniądze. Trzeba naprawdę dużo czasu poświęcić strategii marketingowej, nie tylko samej twórczości.