Poradnik Pracownika

Umowa o pracę na czas określony - limit ilościowy oraz czasowy

Kilka lat temu wprowadzono limit czasowy oraz ilościowy do umów zawartych na czas określony. Przed 2016 rokiem wielu pracodawców wykorzystywało brak regulacji dotyczących maksymalnego czasu, jaki obejmowała umowa o pracę na czas określony. Przez to pracownicy nie mieli realnej szansy na zawarcie umowy na czas nieokreślony, która w większym stopniu gwarantuje stabilność zatrudnienia. Jak prezentuje się umowa o pracę na czas określony w świetle nowych przepisów?

Przepisach dotyczące umów o pracę na czas określony

W wyniku zmian, które zostały wprowadzone do Kodeksu pracy, zniknęła możliwość zawierania dowolnie długich umów na czas określony. Umowa  o pracę na czas określony zawarta przez tego samego pracodawcę i pracownika nie może być zawarta na dłużej niż 33 miesiące. Limit umów, wynosi maksymalnie 3 umowy na czas określony. Jeżeli okres zatrudnienia jest dłuższy lub jeśli liczba zawartych umów jest większa niż 3, uważa się, że pracownik, odpowiednio od dnia następującego po upływie okresu 33 miesięcy lub od dnia zawarcia czwartej umowy, jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony.

Skutkiem przekroczenia limitu czasowego lub ilościowego zatrudnienia terminowego jest automatyczne nawiązanie umowy o pracę na czas nieokreślony.

Również uzgodnienie między stronami w trakcie trwania umowy o pracę na czas określony dłuższego okresu wykonywania umowy uważa się za zawarcie nowej umowy na czas określony wliczonej do obydwu limitów. Efektu takiego nie spowoduje zmiana w trybie porozumienia stron innych warunków umów, np. wysokości wynagrodzenia czy miejsca pracy.

Ograniczenia dotyczą wyłącznie umów zawartych na czas określony. Dlatego do nałożonych limitów nie wliczają się zakończone umowy o pracę na czas nieokreślony ani umowy o pracę na okres próbny.

Co dzieje się w przypadku, ponownego nawiązanie stosunku pracy z tym samym pracodawcą?

W przypadku powtórnego podjęcia pracy w tej samej firmie bez znaczenia pozostaje to, jaka przerwa wystąpiła między umowami. Zniesiono zasadę, że limit nalicza się od nowa przy zliczaniu umów na czas określony, gdy przerwa pomiędzy rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej przekroczyła jeden miesiąc. Dlatego, jeżeli pracownik był wcześniej zatrudniony u tego samego pracodawcy na podstawie umowy na czas określony, w przypadku ponownego podjęcia zatrudnienia w tym samym zakładzie pracy po 22 lutego 2016 roku na podstawie umowy na czas określony należałoby sprawdzić, czy nie został już wyczerpany limit czasowy lub ilościowy umowy na czas określony. Jeżeli limity zostały przekroczone, pracodawca powinien zawrzeć z pracownikiem umowę na czas nieoznaczony.

Przykład 1.

Pracownik był już zatrudniony w firmie X na podstawie umowy na czas określony od 1 marca 2018 roku przez 12 miesięcy. Ponownie zostanie zatrudniony w firmie X od 1 listopada 2022 roku na czas określony. W takim wypadku pracodawca może zawrzeć kolejną umowę terminową na maksymalnie 21 miesięcy.

Należy uwzględniać przeszłe oraz istniejące umowy o pracę na czas określony. Z przepisów wynika jednak, że w każdym przypadku dopuszczalny okres 33 miesięcy liczy się dopiero od dnia wejścia nowych przepisów. Niezależnie więc od liczby umów o pracę na czas określony oraz łącznego okresu zatrudnienia pracownika na podstawie takiej umowy w przeszłości, w przypadku umowy o pracę na czas określony zawieranej począwszy od dnia 22 lutego 2016 roku okres 33 miesięcy, liczy się dopiero od dnia zawarcia takiej umowy, która dodatkowo będzie pierwszą z trzech dopuszczalnych umów.

Umowa o pracę na czas określony – jak liczyć okres wypowiedzenia?

Do okresu zatrudnienia, od którego zależy okres wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony, wliczany jest łączny okres zatrudnienia u pracodawcy, bez względu na przerwy między kolejnymi zatrudnieniami pracownika i od rodzaju umowy o pracę.

Jeżeli chodzi o okres wypowiedzenia, umowy o pracę na czas określony są teraz wypowiadane z zachowaniem tych samych terminów co umowy na czas nieokreślony. Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony jest uzależniony od stażu zakładowego i wynosi:

  • 2 tygodnie przy zatrudnieniu u danego pracodawcy krótszym niż 6 miesięcy,
  • 1 miesiąc przy zatrudnieniu u danego pracodawcy trwającym co najmniej 6 miesięcy,
  • 3 miesiące przy zatrudnieniu u danego pracodawcy trwającym co najmniej 3 lata.

Przykład 2.

Pracownik pracował w firmie Y w 2008 roku przez 3 lata na podstawie umowy na czas określony, następnie od dnia 1 marca 2022 roku został zatrudniony ponownie w firmie na podstawie umowy na czas określony. Pracodawca może zawrzeć maksymalnie umowę na okres 33 miesięcy i w 3 ilościach. Jednak do okresu wypowiedzenia będzie zaliczany poprzedni okres zatrudnienia sprzed wprowadzenia zmian. Tym samym pracownik na dzień 1 marca 2022 roku będzie miał 3-miesięczny okres wypowiedzenia.

Zasady wypowiadania umów na czas określony i na czas nieokreślony nie są ujednolicone w ten sam sposób. Do umów na czas określony nie jest już potrzebne wprowadzenie klauzuli dotyczącej wypowiedzenia.

W wypowiedzeniu umowy na czas określony nie musi być podana przyczyna, nie ma potrzeby także przeprowadzania konsultacji związkowej odnośnie zamiaru wypowiedzenia umowy.

Inne umowy terminowe – ile wynosi limit czasowy i ilościowy?

Limitu trzech umów lub limitu czasowego łącznego zatrudnienia w wymiarze 33 miesięcy nie stosuje się do angaży terminowych, zawieranych w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy, wykonywania pracy o charakterze dorywczym lub sezonowym, wykonywania pracy przez okres kadencji lub gdy pracodawca wskaże obiektywne przyczyny leżące po jego stronie.

Limity ilościowe oraz czasowe, dotyczące umów o pracę na czas określony gwarantują pracownikom, którzy stale współpracują z jednym pracodawcą, możliwość zawarcia umowy na czas nieokreślony. Umowa na czas nieokreślony niesie ze sobą wiele korzyści dla pracownika m. in. stabilność oraz większą ochronę zatrudnienia.