Poradnik Pracownika

Wynagrodzenie i zasiłek za czas odbywania kwarantanny

Epidemia koronawirusa spowodowała, że część z nas pozostaje w domu. Jedni robią to ze względów bezpieczeństwa, inni są do tego zobligowani w wyniku decyzji wydanej przez inspektora sanitarnego lub w związku z powrotem do Polski z innego kraju. Czy pracownikowi przysługuje zasiłek za czas odbywania kwarantanny? Czy jeśli pracownik pozostaje zdolny do pracy, może wykonywać swoje obowiązki służbowe? Odpowiedź poniżej.

Obowiązek powiadomienia pracodawcy o odbywaniu kwarantanny

Obecnie obowiązkowej 14-dniowej kwarantannie muszą poddać się osoby powracające z zagranicy oraz ci, którzy mieli kontakt z osobą zarażoną koronawirusem. W takiej sytuacji pracownik powinien poinformować swojego pracodawcę o tym fakcie. Wiadomość powinien dostarczyć za pomocą systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, w tym telefonicznie.

Osoby powracające z zagranicy po 31 marca 2020 r. są poddawane obowiązkowej kwarantannie wraz z osobami wspólnie zamieszkującymi. Taka sama sytuacja będzie miała miejsce, gdy jeden z domowników miał styczność z osobą zarażoną – kwarantanną mogą zostać objęci wszyscy domownicy.

Jakie świadczenia przysługują na czas kwarantanny?

Pracownik, który musi odbyć obowiązkową kwarantannę, może liczyć na świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego. Oznacza to, że przysługuje mu zarówno wynagrodzenie chorobowe, jak i zasiłek chorobowy. Osobom zamieszkującym wspólnie z osobą przebywającą kwarantannę również przysługują takie świadczenia.

Na zasiłek za czas odbywania kwarantanny mogą liczyć zarówno pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę, jak i zleceniobiorcy, pod warunkiem, że są zgłoszeni do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.
Bardzo ważne jest to, że w przypadku, gdy kwarantanną objęte będzie dziecko pracownika czy zleceniobiorcy (podlegającemu ubezpieczeniu chorobowemu), wówczas ma on prawo do zasiłku opiekuńczego. Mowa tu jednak nie o dodatkowym zasiłku opiekuńczym, a o „zwykłym”, o który można się starać przez 60 dni w ciągu roku. Konieczność izolacji lub kwarantanny dziecka jest traktowana analogicznie do przypadku choroby dziecka.

Jak dostać zasiłek za czas odbywania kwarantanny?

Aby otrzymać świadczenia za czas odbywania kwarantanny, należy złożyć u swojego pracodawcy lub zleceniodawcy w ciągu 3 dni od zakończenia przymusowego odosobnienia:

  • oświadczenie o odbywaniu obowiązkowej kwarantanny po przekroczeniu granicy lub

  • decyzję powiatowego inspektora sanitarnego lub państwowego granicznego inspektora sanitarnego o konieczności poddania się kwarantannie lub izolacji.

Takie dokumenty można dostarczyć pracodawcy za pomocą systemów teleinformatycznych.

Oświadczenie o odbywaniu kwarantanny powinno zawierać następujące informacje: 

  • dane osoby, która odbyła obowiązkową kwarantannę, takie jak imię, nazwisko, numer PESEL (jeżeli go posiada), serię i numer paszportu (jeżeli był okazywany Straży Granicznej w ramach kontroli);

  • dzień rozpoczęcia odbywania obowiązkowej kwarantanny;

  • podpis osoby, która odbyła obowiązkową kwarantannę.

Jeśli pracodawca lub zleceniodawca nie jest płatnikiem zasiłków, wówczas powinien przekazać do ZUS w ciągu 7 dni od dnia otrzymania od pracownika dokumentu dotyczącego odbycia kwarantanny oświadczenie lub decyzję inspektora sanitarnego wraz z zaświadczeniem ZUS Z-3 (w przypadku pracowników) lub ZUS Z-3a (w przypadku zleceniobiorców). W sytuacji opieki nad dzieckiem odbywającym kwarantannę konieczne jest przekazanie płatnikowi składek zaświadczenia ZUS Z-3, ZUS Z-3a oraz wniosku ZUS Z-15a wraz z dokumentami potwierdzającymi objęcie potomka przymusową kwarantanną.

Takie dokumenty można przekazać elektronicznie poprzez portal PUE. Wówczas wystarczy załączenie zdjęć lub skanów decyzji/oświadczenia pracownika do przekazywanych zaświadczeń.

Do pobrania:

doc
Oświadczenie osoby wspólnie zamieszkującej lub gospodarującej.doc edytowanie, wydrukowanie, zapisywanie
doc
Oświadczenie o odbywaniu obowiązkowej kawarantanny.doc edytowanie, wydrukowanie, zapisywanie

W jakiej wysokości wypłacony zostanie zasiłek za czas odbywania kwarantanny?

Jak już wspomniano, zasiłek chorobowy dla osoby podlegającej obowiązkowej kwarantannie czy odosobnieniu przyznawany jest na zasadach ogólnych. Oznacza to, że będzie wypłacany w takiej samej wysokości jak świadczenia wypłacane za czas choroby pracownika, czyli w wysokości 80% podstawy wymiaru. W związku z tym, że nieobecność spowodowana kwarantanną/izolacją traktowana jest jako absencja chorobowa, będzie się ona wliczała do puli 33 dni lub 14 dni (w przypadku osób powyżej 50. roku życia) wynagrodzenia chorobowego finansowanego przez pracodawcę.

Przykład 1. 

Pan Marian jest pracownikiem poniżej 50. roku życia. W styczniu był niezdolny do pracy przez 15 dni i za ten okres otrzymał wynagrodzenie chorobowe. W marcu został poddany przymusowej kwarantannie w związku z kontaktem z osobą zarażoną COVID-19. W takiej sytuacji za okres odbywania kwarantanny w dalszym ciągu przysługuje mu wynagrodzenie chorobowe, gdyż łączny okres absencji wyniósł 29 dni.

Pracownikowi, który sprawuje opiekę nad dzieckiem podlegającym kwarantannie, przysługuje zasiłek opiekuńczy w wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku. Jeśli pracodawca nie jest płatnikiem zasiłków, wówczas takie świadczenie za cały okres kwarantanny będzie finansowane przez ZUS.

Podstawę wymiaru zasiłku stanowi przychód z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc orzeczonej niezdolności do pracy, a w tym przypadku obowiązkowej kwarantanny czy odosobnienia.

Czy można pracować w czasie odbywania kwarantanny? 

Nie każdy pracownik odbywający kwarantannę staje się niezdolny do pracy. W sytuacji, gdy stan zdrowia takiej osoby oraz charakter pracy na to pozwalają, w czasie przymusowego odosobnienia pracownik może wykonywać obowiązki służbowe. Oznacza to, że jeśli zatrudniony ma możliwość pracy zdalnej z miejsca, w którym odbywa kwarantannę, to jak najbardziej może to robić. Pracodawca nie może przymusić do wykonywania poleceń służbowych w czasie kwarantanny pracownika, jeżeli nie ma on do tego odpowiednich warunków. W przypadku wykonywania pracy pracownikowi przysługuje normalne wynagrodzenie, a nie świadczenia z ubezpieczenia chorobowego. 

Osoby, które wróciły z zagranicy lub miały styczność z osobą zarażoną chorobą zakaźną, za okres podlegania obligatoryjnemu odosobnieniu mają prawo do świadczeń jak za okres niezdolności do pracy. Aby otrzymać wynagrodzenie chorobowe lub zasiłek za czas odbywania kwarantanny muszą dopełnić odpowiednich formalności. Jeśli pracownik chce otrzymać takie środki pieniężne, musi pamiętać o przestrzeganiu terminów wyznaczonych przepisami.