Poradnik Pracownika

Wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony

Otrzymałem jednomiesięczne wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony w połowie sierpnia. Czy okres miesiąca należy liczyć jako pełne tygodnie kalendarzowe po dniu doręczenia wypowiedzenia? Czy pracodawca powinien wskazać przyczynę wypowiedzenia?

Karol, Jasna Góra

Umowa na czas nieokreślony różni się od innych przede wszystkim koniecznością podania przyczyny podczas jej wypowiadania. To, jak liczony będzie bieg wypowiedzenia takiej umowy, zależy od kilku czynników.

Jak można rozwiązać umowę na czas nieokreślony?

Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi:

  • 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy;
  • 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy;
  • 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.

Jeżeli wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony następuje z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, albo z innych przyczyn niedotyczących pracowników, pracodawca może skrócić okres trzymiesięcznego wypowiedzenia, jednak najwyżej do jednego miesiąca. W takiej sytuacji pracownikowi przysługuje odszkodowanie za pozostałą część okresu wypowiedzenia.

Umowę na czas nieokreślony można jednak rozwiązać za porozumieniem stron – wówczas okres wypowiedzenia nie obowiązuje. Pracodawca i pracownik w drodze porozumienia ustalają termin rozwiązania umowy – może to być ten sam dzień, ale strony mogą też wyznaczyć każdy dowolny termin, wskazując jako datę rozwiązania umowy np. ostatni dzień danego miesiąca lub też ostatni dzień kolejnego miesiąca. W tym przypadku obowiązuje duża dowolność co do terminu zakończenia stosunku pracy.

Okres wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony – sposób liczenia

Bieg okresu wypowiedzenia określonego w miesiącu lub jego wielokrotności nie rozpoczyna się po dniu, w którym złożono oświadczenie o wypowiedzeniu. Choć nie wynika to wprost z przepisów Kodeksu pracy, wypowiedzenia miesięczne i dłuższe zaczynają swój bieg w pierwszym dniu miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano wypowiedzenia.

Dzieje się tak, ponieważ wypowiedzenia określone w miesiącu lub jego wielokrotności muszą zakończyć się w ostatnim dniu miesiąca.

Art. 30 § 21 Kodeksu pracy
„Okres wypowiedzenia umowy o pracę obejmujący tydzień lub miesiąc albo ich wielokrotność kończy się odpowiednio w sobotę lub w ostatnim dniu miesiąca”.

Aby zrealizować ten cel, ich bieg powinien rozpocząć się w pierwszym dniu miesiąca, przy czym chodzi tu o miesiąc następujący po miesiącu, w którym złożono oświadczenie o wypowiedzeniu. Oznacza to, że wypowiedzenie umowy dokonane np. w połowie sierpnia zakończy swój bieg 30 września danego roku. Nawet w przypadku gdy oświadczenie o wypowiedzeniu jest złożone pierwszego dnia miesiąca, to jego bieg, o ile jest to wypowiedzenie miesięczne lub jego wielokrotność, rozpoczyna się w miesiącu następnym.

Przykład 1.

Pracownik z umową na czas nieokreślony i 2-letnim stażem złożył wypowiedzenie 16 lipca. W tej sytuacji bieg wypowiedzenia rozpoczyna się 1 sierpnia, a kończy się ostatniego dnia sierpnia.

Przykład 2.

Pracownik z 6-letnim stażem złożył wypowiedzenie 1 lipca, posiada on 3-miesięczny okres wypowiedzenia. W tej sytuacji bieg wypowiedzenia rozpoczyna się 1 sierpnia, a kończy się ostatniego dnia października.

Wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony – przyczyny

Przepisy Kodeksu pracy nie przewidują żadnych wyjątków od obowiązku wskazania przyczyny wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony, jeżeli wypowiedzenia dokonuje pracodawca.

Art. 38 § 1 Kodeksu pracy
„O zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony pracodawca zawiadamia na piśmie reprezentującą pracownika zakładową organizację związkową, podając przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy”.

Brak wskazania tej przyczyny, jak też sformułowanie jej w sposób zbyt ogólnikowy, traktowane jest jako uchybienie przepisów dotyczących wypowiadania umów. Z tego też względu, formułując przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę, należy pamiętać, aby była ona rzeczywista i konkretna, gdyż powołanie się na przyczynę pozorną wywołuje takie same skutki jak zaniechanie tego obowiązku. Pracownik, w przypadku otrzymania wypowiedzenia umowy o pracę, nie musi podpisać dokumentu, ponieważ wystarczy, że miał możliwość zapoznania się z jej treścią – nie oznacza to więc, że wypowiedzenie umowy o pracę jest wadliwe lub nieskuteczne. W przypadku kiedy pracownik wypowiada umowę o pracę na czas nieokreślony, nie ma obowiązku podawania przyczyny tego wypowiedzenia, obowiązek taki ciąży tylko po stronie pracodawcy.

Odwołanie od wypowiedzenia

Pracownik, który ma wątpliwości co do zasadności swojego zwolnienia, może wnieść odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę do sądu pracy. Jeśli sąd ustali, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, może przywrócić pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo, w zależności od żądania pracownika, przyznać mu odszkodowanie. Co ciekawe, pracodawca może odmówić ponownego zatrudnienia, ale tylko wówczas, gdy w ciągu 7 dni od przywrócenia do pracy pracownik nie zgłosił gotowości niezwłocznego podjęcia pracy – chyba że nie stawił się w pracy z przyczyn od niego niezależnych.

Wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony - podsumowanie

Umowa na czas nieokreślony powinna zostać wypowiedziana przez pracodawcę z podaniem przyczyny tego wypowiedzenia. Przyczyna powinna być prawdziwa i konkretna. Pracownik nie ma obowiązku podawać przyczyny wypowiedzenia, jeśli to on wychodzi z inicjatywą rozwiązania umowy bezterminowej. Jeżeli pracownik ma wątpliwości co do zasadności wypowiedzenia, może wystąpić na drogę sądową.

Strzałka