Poradnik Pracownika

Jak obliczyć swoje wynagrodzenie?

Właśnie podpisałeś umowę o pracę i nie jesteś pewien, ile będziesz dostawał "na rękę"? Męczą Cię wzmianki o kwotach brutto, które nie informują o faktycznym wynagrodzeniu? Z poniższym materiałem dowiesz się, jak w szybki sposób obliczyć wynagrodzenie, ile realnie zarobisz, biorąc pod uwagę kwestie podatkowe i składkowe.

Wynagrodzenie - co wchodzi w jego skład?

W każdej pracy niezależnie, czy jest ona poparta umową o dzieło, zlecenie, czy o pracę, kwotę miesięcznego wynagrodzenia pracownika wyraża się w wysokości brutto. Liczba widniejąca w takim zapisie nie jest bowiem tą, która realnie trafi do Twych rąk - zawiera ona kwotę przed odjęciem obciążających pracownika składek ZUS i podatku

Kwota brutto nazywa się kwotą całkowitą, czyli tą obejmującą zarówno pensję pracownika, jak i jego ubezpieczenia zdrowotne, dające możliwość bezpłatnej pomocy medycznej. Jednak, wynagrodzenie brutto to nie tylko składki zdrowotne, podatek i pensja dla pracownika, ale i również inne, istotne elementy wchodzące w skład legalnego zarobku.

Od przychodu pracownika należy odjąć odpowiednie wartości składek na ubezpieczenia społeczne. Tylko część z nich finansowana jest z jego wynagrodzenia, drugą część finansuje tu pracodawca. Natomiast podczas ustalania kwoty “na rękę” składki płacone przez pracodawcę nie mają znaczenia bowiem odprowadza je z własnych środków.

Dokładne stawki procentowe składek na ubezpieczenia społeczne przedstawiają się następująco.

Rodzaj składki

Stopy procentowe

Pokrywa pracownik

Pokrywa pracodawca

na ubezpieczenie emerytalne

19,52%

9,76%

9,76%

na ubezpieczenie rentowe

8,00%

1,5%

6,5%

na ubezpieczenie chorobowe

2,45%

2,45%

-

na ubezpieczenie wypadkowe*

1,67%

-

1,67%

*wysokość stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe w roku składkowym, który trwa od 1 kwietnia 2023 r. do 31 marca 2023 r. nie zmienia się i wynosi 1,67%.

Wyliczając wynagrodzenie do wypłaty, należy także potrącić składkę na ubezpieczenie zdrowotne, której stawka wynosi 9% wynagrodzenia brutto pomniejszonego o składki na ubezpieczenia społeczne. Co istotne od 2022 składki zdrowotnej nie można odliczyć od podatku.

Osoby otrzymujące niskie wynagrodzenie np. pracownicy zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, muszą pamiętać że może się zdarzyć, że składka zdrowotna będzie ograniczona do wysokości zaliczki na podatek dochodowy.

Jeśli przystąpi się do PPK wówczas pracodawca będzie pobierał od wynagrodzenia wpłaty, które następnie przekazuje do instytucji finansowej. Wpłata dla uczestnika PPK wynosi: 2% podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, może również zadeklarować kwotę dodatkową, której wartość nie może przekroczyć 2%.

Warto zwrócić uwagę, że składki na PPK finansowane przez pracodawcę, stanowią przychód dla pracownika i podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, co również wpłynie na wynagrodzenie netto.

W przypadku umowy o pracę koszty uzyskania przychodu są należnościami, które ponosi się, by je uzyskać oraz są formą zabezpieczenia źródła przychodów pracownika. Rozróżnia się zwykłe oraz podwyższone, miesięczne koszty uzyskania przychodu. Zwykłe, które wynoszą 250 zł miesięcznie i są należne, gdy pracownik zatrudniony jest w miejscowości, w której mieszka. Inaczej jest jednak w przypadku podwyższonych miesięcznych kosztów uzyskania przychodu, które obowiązują pracownika w przypadku, gdy jego miejsce zamieszkania jest inne niż te, w którym jest zatrudniony. Jeśli nie utrzymuje on żadnego dodatku z powodu rozłąki, kwota tych kosztów wynosi 300 zł.

Jeżeli u pracodawcy został złożony PIT-2, to podczas wyliczania wynagrodzenia będzie można uwzględnić kwotę wolną od podatku, która miesięcznie wynosi 300 zł.

Kwotę podatku dochodowego oblicza się ustalając podstawę opodatkowania (odejmuje się od wynagrodzenia brutto składki oraz kosztów uzyskania przychodów), którą pomnoży się przez określoną stawkę podatkową (12% lub 32%), a następnie odejmuje kwotę wolną od podatku i pomniejszony o składkę na ubezpieczenie zdrowotne 7,75% podstawy wymiaru składki.

Kwota netto jest wynagrodzeniem, które pracownik dostaje "na rękę" po odjęciu wszelkich składek i podatków. 

Od 1 lipca 2022 r.:

  • stawka podatkowa zostanie obniżona do 12%,
  • kwota zmniejszająca podatek wynosi 300 zł a od 1 stycznia 2023 r. będzie można ją podzielić aż na 3 płatników,
  • została zlikwidowana ulga dla klasy średniej.

Wynagrodzenie - jak je obliczyć?

Mimo, że w dobie Internetu nie trudno jest znaleźć wiele kalkulatorów wynagrodzeń, posługując się poniższym schematem można szybko i sprawnie, a przede wszystkim samodzielnie obliczyć należną kwotę netto. Jak to zrobić? Wytłumaczymy to na przykładzie. Osoby której koszty uzyskania przychodów wynoszą, 250 zł, złożyła u pracodawcy PIT 2 i przystąpiła do PPK

Krok 1. Ustalenie wynagrodzenia brutto 

Wynagrodzenie brutto: 3 600 zł

Krok 2. Obliczenie składek na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika:

  • składka emerytalna: 9,76% x 3 600 zł = 351,36 zł
  • składka rentowa: 1,5% x 3 600 zł = 54,00 zł
  • składka chorobowa: 2,45% x 3 600 zł = 88,20 zł
  • suma składek na ubezpieczenia społeczne: 493,56 zł

Krok 3. Obliczanie składki zdrowotnej

  • Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne: 3 600 zł - 493,56 zł = 3 106,44 zł
  • Składka zdrowotna w całości: 3 106,44 zł x 9% = 279,58 zł

Krok 4. Obliczenie składek na PPK i odjęcie ich od wynagrodzenia:

  • PPK pracownika: 2% x 3 600 zł = 72 zł
  • PPK pracodawcy: 1,5% x 3 600 zł = 54 zł

Krok 5. Zaliczka na podatek dochodowy

  • podstawa opodatkowania: 3 600 zł (brutto) + 54 zł (PPK pracodawcy) - 493,56 zł (składki społeczne) - 250,00 zł (koszty uzyskania przychodu) = 2 910,44 zł, należy zaokrąglić do pełnych złotych: 2 910 zł
  • obliczenie podatku wg określonej stawki - Podatek należny:  2910 zł x 12% = 349,20 zł
  • zaliczka na podatek dochodowy: 349,20 zł - 300 zł = 49,20 zł kwotę należy zaokrąglić do 49 zł  

Krok 6. Ustalanie wynagrodzenia netto

Wynagrodzenie netto: 3 600 zł - 493,56 zł - 279,58 zł - 72 zł - 49 zł = 2 705,86 zł

Przy wyliczaniu kwoty wynagrodzenia dla pracownika przydatny może okazać się kalkulator wynagrodzeń.

Wyliczanie wynagrodzenie jakie otrzyma się na rękę nie jest prostą sprawą, bowiem należy dokonać szeregu obliczeń. Jednak w Internecie dostępne są kalkulatory wynagrodzeń, które w kilku kliknięciach wskażą nam kwotę wynagrodzenia jaką faktycznie otrzymamy.